Als je weet dat je bedrijf het niet meer redt, wil je vooral dat het stopt. Het dossier binnenbrengen, de knoop doorhakken, verder. Dat is begrijpelijk na maanden in overlevingsmodus.

Toch loont het om even te vertragen. De weken vóór je aangifte bepalen mee hoe het faillissement verloopt, voor je bedrijf, voor jou persoonlijk en voor je gezin. Een faillissement is geen schande. Een onvoorbereid faillissement kost je wel vaak meer dan nodig.

Is een faillissement echt de enige weg?

Begin met die vraag, ook als het antwoord ja lijkt. Zolang je bedrijf een levensvatbare kern heeft, kan een gerechtelijke reorganisatie (vroeger WCO) of een akkoord met je schuldeisers soms nog een uitweg bieden. Hoe vroeger je die optie bekijkt, hoe meer er openligt.

Is faillissement wel de juiste stap, dan is het geen mislukking om die bewust te zetten. Het is een manier om een onhoudbare situatie af te sluiten en opnieuw te beginnen.

Je hebt een maand

Een ondernemer of vennootschap die duurzaam niet meer kan betalen en geen krediet meer krijgt, moet binnen een maand aangifte doen bij de ondernemingsrechtbank (art. XX.102 WER). Dat gebeurt elektronisch, via het Centraal Register Solvabiliteit (RegSol).

Die maand is kort, maar ze is er. Wacht je langer, dan kan dat later wegen als de curator nagaat of je als bestuurder fouten maakte. Meer daarover lees je in onze blog over aansprakelijkheid als bestuurder.

Een schuldenlijst alleen volstaat niet

Bij je aangifte voeg je onder meer je balans toe, een overzicht van je bezittingen en schulden, en een lijst van je schuldeisers. Kun je geen balans neerleggen, dan leg je uit waarom.

Hier gaat het vaak mis. Ontbreekt de balans of moet de curator grote correcties maken, dan kan hij die laten opmaken, en kunnen bestuurders veroordeeld worden om die kosten te betalen. Een volledige, correcte boekhouding is dus geen formaliteit. Je accountant is hier je eerste bondgenoot.

Let in het bijzonder op je rekening-courant. Sta je in het rood bij je eigen vennootschap, dan kan de curator dat bedrag terugvorderen. Na het vonnis valt daar niets meer aan te regelen.

Breng je persoonlijke verplichtingen in kaart

Een faillissement van je vennootschap raakt niet automatisch je privévermogen. Wat je persoonlijk tekende, blijft wel bestaan. Maak daarom vooraf een lijst:

  • borgstellingen die je tekende voor leningen, leasing of huur;
  • kredieten op jouw naam die je voor de zaak gebruikte;
  • wat je partner mee ondertekende.

Ben je zelfstandige zonder vennootschap, dan valt in principe alles wat je bezit in het faillissement. Ook wat je soms vergeet, zoals een aandeel in een woning dat je erfde. Een volledige inventaris voorkomt dat de curator het later zelf ontdekt. In failliet gaan: wat betekent dit voor je privévermogen lees je wat beschermd is en wat niet.

Wat je in de maanden ervoor deed, telt mee

In het vonnis legt de rechtbank de datum vast waarop je ophield te betalen. Ze kan die datum tot zes maanden vóór het faillissement leggen. Curators vragen dat geregeld, en rechtbanken gaan daarop in.

Wat je in die periode deed, kan de curator laten terugdraaien. Denk aan materiaal of een wagen die je weggaf of onder de prijs verkocht, of aan een schuldeiser die je nog snel betaalde terwijl anderen niets kregen. Doe daarom in de aanloop geen transacties zonder advies, ook niet uit goede bedoelingen.

Kwijtschelding: een nieuwe start, als je meewerkt

Ben je zelfstandige zonder vennootschap, dan krijg je sinds september 2023 in principe automatisch kwijtschelding van je restschulden bij de sluiting van het faillissement. Je hoeft daar geen verzoek meer voor in te dienen.

Er zit wel een voorwaarde achter. De curator kan zich verzetten als je onvoldoende meewerkt of verkeerde informatie geeft. Een eerlijk, volledig dossier is dus ook je beste bescherming.

Ook je partner kan meegenieten van die kwijtschelding. Dat geldt voor je echtgenoot of wettelijk samenwonende partner, op voorwaarde dat jullie op het moment van het faillissement al minstens zes maanden wettelijk samenwonen. Wie kosteloos borg stond, kan eveneens bevrijd worden. Hoe dat werkt, lees je in faillissement en partnerbescherming.

Het eerste gesprek met de curator

Na het vonnis neemt de curator contact op. Dat gesprek zet de toon. Wie voorbereid binnenkomt, met een volledig dossier en duidelijke antwoorden, heeft een rustiger traject. Wie onvoorbereid is, legt soms verklaringen af die later vragen oproepen.

Begeleiding stopt dus niet bij de aangifte. We blijven ernaast staan zolang het nodig is.

Wat Finsolution doet

We bekijken eerst eerlijk of een faillissement de juiste stap is, of dat een reorganisatie nog kan. Is faillissement de weg, dan helpen we je dossier op te bouwen, je persoonlijke verplichtingen in kaart te brengen en het gesprek met de curator voor te bereiden. Zonder oordeel, met een duidelijke volgende stap.

Twijfel je of het moment gekomen is? Plan een kennismakingsgesprek. We bekijken samen waar je staat en welke opties nog openliggen.