Bijgewerkt op 3 oktober 2026 

Wie aan een faillissement denkt, denkt vaak eerst aan het privévermogen. Wat gebeurt er met de woning, met het spaargeld, met het gezin? Die vraag komt meestal nog vóór de vragen over klanten of personeel.  

Het korte antwoord daarop: je rechtsvorm bepaalt het vertrekpunt. Wat je persoonlijk ondertekend hebt en hoe je de voorbije jaren bestuurd hebt, bepalen de rest. In deze blog lees je wat er juridisch gebeurt en waar de echte risico’s zitten, en wat je vandaag nog kan doen. 

In het kort 

  • Eenmanszaak: je volledige vermogen valt in principe in het faillissement. Sinds 1 september 2023 hoef je geen verzoek tot kwijtschelding van je restschulden meer in te dienen. De rechtbank beslist erover bij de sluiting van het faillissement. 
  • BV, NV of CV: je privévermogen blijft in principe buiten schot. Uitzonderingen zijn een persoonlijke borgstelling, een kennelijk grove fout, bepaalde fiscale schulden en een schuld in rekening-courant. 
  • VOF of CommV: de vennootschap heeft een eigen vermogen, maar vennoten met onbeperkte aansprakelijkheid staan ook privé in voor de schulden. 

Je rechtsvorm bepaalt het vertrekpunt 

Eenmanszaak. Tussen je zaak en je privéleven staat geen juridische muur. De curator kan je woning, je spaargeld en je andere bezittingen verkopen om schuldeisers te betalen. Ben je gehuwd onder het wettelijk stelsel, dan valt ook het gemeenschappelijk vermogen daaronder. De eigen goederen van je partner, zoals een erfenis die je partner ontving, blijven daar in principe buiten. Een erfenis die jij zelf ontving, valt wel in het faillissement. Koos je voor een algehele gemeenschap van goederen, dan valt ook een erfenis van je partner in de gemeenschap, en dus in het faillissement. Wat dit betekent voor je partner, lees je in onze blog over faillissement en partnerbescherming. 

VOF, CommV of maatschap. Deze vennootschappen hebben wel een eigen vermogen, maar de vennoten zijn onbeperkt aansprakelijk. In een CommV geldt dat voor de beherende vennoten. Stille vennoten riskeren in principe alleen wat ze inbrachten. 

BV, NV of CV. Hier geldt beperkte aansprakelijkheid. Schuldeisers kunnen zich alleen richten op het vermogen van de vennootschap. Die bescherming is reëel, maar ze kent uitzonderingen. 

Wanneer raakt het faillissement van je vennootschap toch je privévermogen? 

Je stond persoonlijk borg. Veel zaakvoerders tekenden ooit een borgstelling voor een bankkrediet of een leasing. Die verdwijnt niet als je vennootschap failliet gaat. De bank spreekt jou dan rechtstreeks aan. 

Je hebt een schuld in rekening-courant. Haalde je meer geld uit de vennootschap dan je erin stak, dan sta je in het rood bij je eigen bedrijf. De curator vordert dat bedrag terug. Meer daarover lees je in onze blog over rekening-courant. 

Er is een kennelijk grove fout gemaakt. Kan de curator aantonen dat een ernstige bestuursfout heeft bijgedragen tot het faillissement, dan kan je veroordeeld worden om een deel van het tekort te betalen. Denk aan een boekhouding die structureel niet klopt, of aan schulden blijven aangaan terwijl je weet dat je ze niet kan betalen. Ook het faillissement te laat aanvragen hoort daarbij. 

Er zijn fiscale schulden. Voor niet-betaalde bedrijfsvoorheffing en btw kan de fiscus bestuurders hoofdelijk aansprakelijk stellen. Bij herhaalde niet-betaling wordt een fout vermoed. Dat vermoeden geldt niet wanneer de niet-betaling het gevolg is van financiële moeilijkheden die geleid hebben tot een gerechtelijke reorganisatie of een faillissement. Ook voor RSZ-bijdragen bestaat een aparte regeling voor bestuurders. 

Je vennootschap is jong. Gaat een vennootschap binnen de drie jaar na de oprichting failliet en was het startvermogen duidelijk te klein voor de geplande activiteit, dan kunnen de oprichters aansprakelijk gesteld worden. Het financieel plan speelt daarbij een belangrijke rol. 

Eenmanszaak: wat gebeurt er met je schulden na het faillissement? 

Hier is er meer hoop dan veel ondernemers denken. 

Wat je verdient of verwerft na de faillietverklaring, valt buiten het faillissement. Je kan dus opnieuw werken en inkomen opbouwen terwijl de procedure loopt. 

Belangrijker nog: sinds 1 september 2023 hoef je geen verzoek tot kwijtschelding meer in te dienen. Vroeger moest dat wel. Vandaag beslist de rechtbank over de kwijtschelding bij de sluiting van het faillissement. Ze blijft daar dus over oordelen. Een schuldeiser, de curator of het openbaar ministerie kan verzet aantekenen. In dat geval kan de rechtbank de kwijtschelding weigeren, bijvoorbeeld als je kennelijk grove fouten maakte die bijdroegen tot het faillissement. Sommige schulden, zoals onderhoudsgeld, vallen niet onder de kwijtschelding. 

In april 2026 oordeelde het Grondwettelijk Hof bovendien dat een gefailleerde onder bepaalde voorwaarden vervroegde kwijtschelding moet kunnen vragen. Dat is vooral relevant als je faillissement lang openstaat. Wat dat voor jouw situatie betekent, bekijk je best met een adviseur. 

Kan je je privévermogen nog beschermen? 

Dat hangt sterk af van het moment. Beschermingsmaatregelen werken het best als je ze neemt terwijl het goed gaat. 

Een verklaring van onbeslagbaarheid van je gezinswoning laat je opmaken bij de notaris. De bescherming heeft duidelijke grenzen. Ze geldt alleen voor je hoofdverblijfplaats, alleen tegen beroepsschulden en alleen tegen schulden die ontstaan na het verlijden van de akte. Tegen de bank bij wie je een hypothecaire lening hebt, beschermt ze je niet: die hypothecaire schuldeiser kan de woning na een faillissement altijd laten verkopen door de curator. Reken op ongeveer 1.000 à 1.200 euro. Als je gehuwd bent, moet je partner instemmen. 

Een huwelijksstelsel met scheiding van goederen houdt vermogens uit elkaar. Ook dat regel je het best op een rustig moment. 

Zit je al in moeilijkheden, wees dan voorzichtig. Je woning snel verkopen aan familie, geld wegschenken of je huwelijksstelsel wijzigen vlak voor een faillissement kan door de curator teruggedraaid worden. In sommige gevallen is het zelfs strafbaar. Vraag altijd eerst advies. 

Meer over bescherming vooraf lees je in tips om je vermogen te beschermen als zelfstandige. 

Een faillissement is niet het einde van je ondernemerschap 

Na een faillissement mag je in principe opnieuw ondernemen. Je hebt daar geen toestemming van de curator voor nodig. Alleen als de rechtbank een beroepsverbod oplegt, wat kan bij kennelijk grove fouten, ligt dat anders. Wil je (een deel van) je activiteit voortzetten, dan kan je activa overnemen uit het faillissement. Dat gebeurt wel via de curator. Wat mag en wat niet, lees je in heropstarten na faillissement. 

Twijfel je waar je staat? 

Hoe vroeger je erover praat, hoe meer opties er openliggen. In een eerste gesprek bekijken we samen je rechtsvorm, je borgstellingen en wat je vandaag nog kan doen.

Plan een eerste gesprek in

Veelgestelde vragen 

Valt mijn huis onder het faillissement? 
Met een eenmanszaak kan je woning mee in het faillissement vallen, tenzij je een verklaring van onbeslagbaarheid liet opmaken vóór de beroepsschulden ontstonden. Tegen je hypothecaire schuldeiser beschermt die verklaring niet. Met een BV of NV valt je woning er normaal niet onder, tenzij je persoonlijk aansprakelijk gesteld wordt of er een hypotheek of borgstelling op rust. 

Moet ik als zaakvoerder van een BV privé betalen als mijn bedrijf failliet gaat? 
In principe niet. Dat verandert als je persoonlijk borg stond, een schuld hebt in rekening-courant, of als een rechter of de fiscus je persoonlijk aansprakelijk stelt. 

Ben ik na het faillissement van mijn eenmanszaak al mijn schulden kwijt? 
In de meeste gevallen wel. Sinds 1 september 2023 moet je er geen verzoek meer voor indienen: de rechtbank beslist over de kwijtschelding bij de sluiting van het faillissement. Tekent iemand verzet aan, dan kan ze die weigeren. Sommige schulden, zoals onderhoudsgeld, blijven bestaan. 

Kan mijn partner aangesproken worden? 
Dat hangt af van je huwelijksstelsel en van wat je partner zelf ondertekende. Lees meer in faillissement en partnerbescherming. 

Kan ik opnieuw beginnen na een faillissement? 
Ja. Je kan een nieuwe zaak of vennootschap starten, tenzij de rechtbank een beroepsverbod oplegt.