Als het krap wordt, ga je reageren. De bank belt, een leverancier stuurt een herinnering, de btw komt eraan. Je betaalt wat het hardst roept en hoopt dat de rest kan wachten.

Een financieel plan haalt je uit die reflex. Niet omdat het je problemen oplost, maar omdat je weer ziet wat er de komende weken op je afkomt. Dan kan je kiezen in plaats van reageren.

Een plan om te beslissen, niet om voor te leggen

Bij een financieel plan denken veel ondernemers aan een dossier voor de bank. Dat kan het ook zijn. Maar in een moeilijke periode heeft het een andere taak: je helpen elke week de juiste keuze te maken. Welke factuur betaal je eerst? Welke klant bel je? Moet je vandaag met je bank praten, of kan dat volgende maand?

Daarom moet het eenvoudig blijven. Een plan dat je niet bijhoudt, helpt je niet.

Wat erin moet

1. Je cash, week per week. Zet voor de komende dertien weken onder elkaar wat er binnenkomt en wat eruit gaat. Per week, niet per maand: een maandoverzicht verbergt het gat dat in week drie valt. Daarna mag het per maand, tot een jaar vooruit.

2. Je schulden op één lijst. Per schuldeiser: hoeveel, sinds wanneer, wanneer de volgende vervaldag is, en of er al een afspraak of aanmaning loopt. Zet de btw, de RSZ en je sociale bijdragen er apart bij. Die vallen op vaste momenten, en precies die worden vaak vergeten.

3. Je break-even. Hoeveel omzet heb je per maand nodig om je vaste kosten te dekken? Dat ene getal zegt je of een tegenvaller tijdelijk is of structureel.

4. Twee of drie scenario’s. Wat als je grootste klant een maand later betaalt? Wat als je omzet een kwart lager uitvalt? Reken het door. Je hoeft niet te weten wat er gebeurt, wel wat je dan doet.

Meer hoeft het in eerste instantie niet te zijn. Ratio’s en kengetallen komen later.

Hoe je het gebruikt

Werk het elke week bij. Een halfuur, op een vast moment. Vergelijk wat je verwachtte met wat er echt binnenkwam, en pas de volgende weken aan.

Gebruik het in elk gesprek. Met je bank, met een leverancier, met de fiscus of je sociaal verzekeringsfonds. Wie kan tonen wat hij wanneer kan betalen, krijgt sneller een afspraak dan wie om uitstel vraagt zonder cijfers. Welke opties je dan hebt, lees je in welke opties heb je bij acute liquiditeitsproblemen? en je bank zegt nee, wat nu?

Lees wat het je vertelt. Toont je planning dat het tekort tijdelijk is, dan zoek je overbrugging. Toont ze dat het gat elke maand terugkomt, dan los je het niet op met extra krediet. Dan is het tijd om verder te kijken: een akkoord met je schuldeisers of een reorganisatie. Een overzicht per situatie vind je in financiële problemen als ondernemer: welke oplossingen zijn er?

Het werk is niet verloren. Vraag je een gerechtelijke reorganisatie aan, dan moet je een begroting van je inkomsten en uitgaven voorleggen voor minstens de duur van de opschorting die je vraagt. Wie al een planning bijhoudt, heeft dat grotendeels klaar. Meer in gerechtelijke reorganisatie aanvragen.

Wat als je cijfers niet op orde zijn?

Begin dan met wat je wel weet: het saldo op je rekening, je openstaande facturen en de rekeningen die deze maand vervallen. Dat is onvolledig, maar het is een begin. Vraag je accountant om de rest aan te vullen.

Een spreadsheet volstaat om te starten. Wil je een tool die met je boekhouding meekijkt, lees dan cashflowtools: welke heb je nodig als het krap wordt?

Niet hetzelfde als het financieel plan bij je oprichting

Richtte je een BV of NV op, dan moest je bij de notaris een financieel plan voorleggen. Dat is een wettelijk document met een vaste inhoud. Het speelt opnieuw een rol als je vennootschap binnen de drie jaar na de oprichting failliet gaat: dan wordt nagegaan of het startvermogen toen kennelijk te klein was. Meer daarover lees je in faillissement in België: zo verloopt het.

Wil je het samen opbouwen?

We zetten met jou je cash voor de komende weken en je schulden op een rij, en zeggen eerlijk wat de cijfers betekenen. Daarna weet je wat de volgende stap is.

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen een financieel plan en een budget?
Een budget legt vast wat je verwacht te verdienen en uit te geven. Een financieel plan in moeilijke tijden kijkt vooral naar wanneer het geld binnenkomt en buitengaat, en wat je doet als dat anders loopt.

Hoe ver moet ik vooruitkijken?
Week per week voor de komende dertien weken, daarna per maand tot een jaar vooruit. Dichtbij heb je detail nodig, verder weg volstaat een richting.

Moet mijn accountant dit opmaken?
Niet per se. Je kan zelf beginnen met een spreadsheet. Je accountant helpt om de cijfers te laten kloppen met je boekhouding.